مرگ بن لادن، آغاز دیگری در روند مبارزه با تروریزم

 محمد رضا هویدا

مرگ بن لادن نقطه عطفی در روند مبارزه با تروریزم در ده سال گذشته بود .  مرگ بن لادن در پاکستان، جهان را با سئوالات بزرگ و متعددی مواجه ساخت . رهبر القاعده که در حدود ده سال متواری و مخفی بود سرانجام در شهر ایبت آباد پاکستان توسط نیروهای امریکایی به قتل رسید. اختفای بن لادن برای این مدت طولانی و دور بودن او از چشم های تیز بین سازمان های استخباراتی پاکستان، منطقه و جهان و سرانجام قتل او در پاکستان و چگونگی عملیات نابودی بن لادن بر بسیاری از مسایل مورد بحث در گذشته مهر پایان گذاشته و بحث های جدیدی را آغاز نموده است. از طرفی نقش پاکستان که پیش از این نیز در روند مبارزه با تروریزم برجسته می نمود، بار دیگر مورد توجه قرار گرفته است . پاکستان که گویا در عملی انجام شده قرار گرفته است، نسبت به تکرار عملیات های مشابه عملیات قتل بن لادن هشدار داده و از کارکرد و حیثیت اداره استخباراتی خود دفاع نموده است.
سئوالات اساسی که با مرگ بن لادن به وجود آمده است، طبیعتا در مورد آینده شبکه القاعده می باشد. آیا تروریزم با مرگ بن لادن دچار شکست خواهد شد؟ و آیا القاعده و هواداران بن لادن، به حدی قوی هستند که در صدد انتقام گیری برآیند و موجی تازه ای از ناامنی در جهان را دامن بزنند؟ و القاعده و طالبان در افغانستان و پاکستان که خط مقدم جبهه جنگ علیه تروریزم در جهان به حساب می آیند تا چه اندازه با هم مرتبط بوده اند و پس از این طالبان چه وضعیتی خواهند داشت؟ در مقابل این سئوالات رویکرد جهانی در مقابل القاعده و جهان است که مهمتر از همه به نظر می رسد. شکی در این نیست که شبکه القاعده با استفاده از ابزارهای مذهبی و تحریک عقده های فروخفته در منطقه و جهان، هواداران بسیاری برای خود به وجود آورده است . گروه القاعده تبدیل به یکی از بزرگترین گروه های تروریستی در دنیا شده است و توان عملیاتی و تخریبی این گروه نیز در حد بالایی است. از سوی دیگر به عقیده بسیاری از آگاهان، رهبر القاعده در سالهای اخیر بیشتر نقش سمبولیک داشته و کارهای اجرایی را دستیاران و افراد نزدیک به او انجام می داده اند و مرگ او نیز بیشتر از اینکه سبب اختلال در شبکه القاعده شود، تاثیر روانی بر این شبکه خواهد گذاشت. بنابر این مرگ بن لادن به معنی شکست و مرگ القاعده نخواهد بود. و چنین تصوری که با مرگ بن لادن وظیفه جبهه مبارزه با تروریزم به پایان رسیده است، تصوری نادرست و غلط به حساب می آید. مرگ بن لادن، باید آغاز دیگری باشد در جنگ علیه تروریزم.
بدون شک کشورهای جهان، منطقه و افغانستان در یک دهه گذشته در جنگ علیه تروریزم ضعف ها، کاستی ها و اشتباهاتی داشته اند که باعث شده تا جنگ علیه تروریزم چنین به داراز بکشد. مرگ بن لادن اولین ضربه کارآمد به شبکه تروریستی القاعده و گروه های مرتبط و وابسته این شبکه می باشد که می تواند عزم کشورهای جهان را برای مبارزه با تروریزم جدی تر بسازد. تا زمانی که گروه هایی مانند طالبان در افغانستان و پاکستان و همفکران آنها در کشورهای دیگر اعم از آسیایی و افریقایی وجود داشته باشد، ریشه های تروریزم زنده و پابرجا هستند. آغاز جنگ علیه تروریزم نتیجه تفاهم و همکاری کشورهای جهان و عزم جدی آنها برای نابودی عوامل تروریزم در منطقه و جهان بود. اکنون نیز زمان آن رسیده تا با تجربه اندوخته شده از گذشته، و عدم تکرار اشتباهات گذشته، و با تفاهم و همکاری بیشتر روند مبارزه علیه تروریزم وارد فاز جدید خود شده و آغاز دیگری داشته باشد. البته نقش حاکمیت ها و دولت های منطقه و تعامل میان آنها مسئله جدی در امر مبارزه با تروریزم خواهد بود. در پایان باید گفت که افغانستان بیش از هر کشوری نیازمند ادامه مبارزه جهانی علیه تروریزم می باشد .
منبع : http://www.dailyafghanistan.com/newspages/opinion.html#03